Racjonalizacja prawa narkotykowego
Jednym z dwóch głównych celów u początku naszej działalności było złagodzenie prawa narkotykowego, bardzo represyjnego wobec osób zatrzymanych za posiadanie niewielkich ilości narkotyków – najczęściej bardzo młodych, którym skazanie łamało życie.
Nasze działanie, polegało tu głównie na organizowaniu wsparcia społecznego dla projektu ustawowego wzmocnienia zasady „leczyć zamiast karać”, czyli liberalizacji prawa narkotykowego (ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii). Nad odpowiednim projektem pracował w latach 2009-2012, powołany przy Ministerstwie Sprawiedliwości zespół ekspertów pod kierownictwem prof. Krzysztofa Krajewskiego.
Przedstawiciele naszej koalicji znaleźli się w tym zespole, sympatyzował z nami sam prof. Krajewski, do dzisiaj wspierający PSPN. W prace włączone było również KBPN.
Dostęp do leczenia substytucyjnego
Drugi priorytet, to optymalizacja polskiego modelu leczenia.
Po liberalizacji prawa w 2012 r., deficyty lecznictwa i polityka pomocowa stały się wiodącym obszarem działań programu Rzecznika. Do dzisiaj dynamicznie angażujemy się w kwestie dotyczące wzmocnienia lecznictwa ambulatoryjnego, szerszego udostępnienia substytucji lekowej oraz programów reintegracji społecznej.
Obecnie bardzo ważnym rozwiązaniem ustawowym, o którego przyjęcie staramy się wspólnie m.in. z Krajowym Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom (KCPU), jest tzw. model „substytucji na receptę”. Zwiększając dostępność do leków w miejscu zamieszkania pacjenta, znacznie usprawnia on i odciąża system leczenia. Jest to również kluczowe rozwiązanie dla problemu bezdomności i wykluczenia społecznego osób z uzależnieniem, zmuszonych do migracji w celu uzyskania adekwatnej pomocy.
Projekt nowelizacji upn. w tym kierunku został opracowany przez Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania Narkomanii – obecnie KCPU – i przedstawiony Ministerstwu Zdrowia w 2014 r. Projekt ten zakłada możliwość prowadzenia terapii substytucyjnej w gabinetach lekarskich i przepisywanie substytutów na receptę. Jest on bez wątpienia odpowiedzią na zapotrzebowanie społeczne oraz na postulaty specjalistów i wiodących organizacji międzynarodowych zajmujących się przeciwdziałaniem uzależnienom i zdrowiem publicznym.
Dalsza poprawa przepisów i praktyki ich stosowania, to również domena Polskiej Sieci Polityki Narkotykowej, współtworzącej program Rzecznika. Od lat Sieć organizuje na terenie całej Polski konferencje dla sędziów i prokuratorów, przybliżając im korzyści stosowania zasady „leczyć zamiast karać” i wykorzystywania zapisów złagodzonej ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii.